Köy domatesi nedir ?
Köy
domatesi kavramı aslında ülkemizde “yıldız domates, Ayaş domates, Çanakkale
domatesi vb.” şeklinde uzun yıllar önce ortaya çıkmış bir kavramdır. İlkbahar
döneminde mayıs ayında yayla ve iç bölgelerde dikilen 250-400 gram arasında
ağırlığa sahip, sulu, tat ve aroması yüksek bazı bölgelerde biraz yuvarlak bazı
bölgelerde az dilimli genelde sırığa alınmadan yerde yetişen (oturak tipi)
domatesler köy domatesi olarak adlandırılmıştır. Ülkemizde sera domatesi
genelde 170-190 gramlık domates olarak uzun yıllar üretimde kullanılmıştır.
Günümüzde hala tek sezon denilen ve Ekim-Haziran arası dönemde yetiştirilen
sera domatesleri bu tip domateslerdir. Son 5-6 yılda birçok farklı tip ve
renkte domates çeşitleri (beef, salkım, kokteyl, kiraz, oturak, pembe,
kahverengi domatesler) geliştirilmiştir.
Antalya’nın
sahil kesimi olan Finike’de benim çocukluğumda haziran, temmuz aylarına kadar
serada yetiştirdiğimiz kendi domateslerimizi tüketirdik. Sonra yayla ilçesi
olan Elmalı’dan “Ankon” adı verilen iri köy domatesleri gelirdi. Seralarımızda
normal domates (180g’lık) olmasına rağmen lezzetli, iri, sulu yaylada yetişmiş
domatesleri pazardan alır ve onları tüketirdik. Serada yetişen domateslerden
ise sezon sonu olduğu için salça yapardık. Dolayısıyla ülkemizde domates
deninde yazın, sulu, iri, lezzetli, tat ve aroması farklı, kokulu köy
domatesleri akla gelmektedir.
Köy
domates kavramı sürekli dillendirilince sebze ıslah firmaları bu konuda çalışmalar
yapmaya başladılar ve son 5-6 yılda yoğun bir şekilde piyasaya sonu köy ismi
ile biten YÜKSELKÖY, ALATURKA, ÇİKOKÖY, TEKKÖY, GÜLKÖY gibi yeni ticari
çeşitler gelişt-irmeye başladılar. Bu çeşitler genelde 250-350g arasında
iriliğe sahip, dilimli yapıda, yeşil-kırmızı olgunlukta hasat edilebilen,
şekil, görünün, tat ve aroma yönünden lezzetli çeşitler olarak tanınmaya ve
tüketilmeye başlandı. Yeni nesil köy domatesleri hem hastalık dayanımı, raf
ömrü, verim, kalite yönünden hem de tat, aroma, lezzet, koku, tüm yıl boyunda
ulaşılabilme yönünden eski tip köy domateslerinden üstün çeşitler olarak
tüketiciler tarafından tercih edilen çeşitler olarak ortaya çıktı ve
beğenildiler. Yeni nesil köy domatesleri eski tarlada yetişen oturak
domateslerine göre hem serada yetiştiriciliğe uygun, hem sırık tipte ipe alınıp
büyütülebilen hem de profesyonel olarak üretilip amatör ruhla satılan lezzetli
domatesler olarak karşımıza çıkmaktadırlar.
Pembe köy domatesi
Yeni nesil köy domatesi
İlk köy domateslerinin Islahı fikri 2005 yılında Nadide Tohumda uygulamaya geçmiştir. 2011 yılında ülkemizin ilk tescilli hibrit köy domatesleri geliştirilmiştir. Anadolu nun 27 değişik lokasyonundan toplanan genitör programda kullanılmış ( Kurak müdavim popülasyonlar dahil) ve KUZEYKÖY-GÜNEYKÖY F1 elde edilmiştir. Bu çeşitler mükemmel lezzetlidir ve yeşil yaka yani sıcakta sarı kapak yapmamaktadır. 11 yıldır açık alan köy tipinde lezzet üstünlüğü ile liderliğini sürdürmektedir. Nadide tohum köy tipi domates ıslahına 18 yıl önce başladığı için Islah gen havuzu Determinate-Semideterminate- İndeterminate aday hibritlerde Multi virus Multi Fungal hastalık dayanıma sahip duruma gelmiştir. Sonuçta Lezzeti muhafaza edilmiş gelecek 10-15 yılın piyasa çeşit adaylarımız mevcuttur. Zaman içinde ülke içi ve dışında ticari konuma getirilmesi planlanmıştır.
YanıtlaSil