Sebzede Hormon Kullanımı Meselesi


    Sebze üretiminde günümüzde çok az halk arasında hormon denilen bitki gelişim düzenleyici kullanımı vardır. Biber, hıyar gibi sebzelerde hormon kullanımı kesinlikle yoktur. Domates Temmuz 15 sonrasında erken dikimlerde başlangıç aşamasında tozlanmada kullanılan bombus arısının yeteri kadar tozlayabileceği çiçek olmadığı ve mevsim gereği sıcaklık 30-35 derece civarında olduğu için ilk iki salkımda hormon kullanılabilmektedir. Diğer dönemlerde (kışın soğuk mevsimi de dahil) yıl boyunca domates üretimi hormon kullanmadan yapılabilmektedir.

          Patlıcan üretiminde son 8-10 yıla kadar hormon kullanımı oldukça yoğundu. Sonrasında üretimde bombus arılarının kullanımı hormon kullanımını minimum seviyeye getirmiştir.  Günümüzde patlıcanda neredeyse hormon kullanımı yok sayılabilecek seviyeye gelmiştir.

    


Kavun ve karpuzda açık tarlada ya da küçük tünel seralarda ya da normal seralarda üretimde hormon kullanımı kesinlikle yoktur. Kavun ve karpuzda meyve tutumunu sağlamak için bal arıları vardır. Açık tarlada doğada dolaşan bal arıları gelir ve tozlamayı yaparak meyvelerin döllenmesini sağlayarak yediğimiz kavun ve karpuz meyvelerinin gelişimini sağlarlar. Serada üretimde ise sera içine ya da girişine 1 -2 arı kovanı konularak üretim sağlanmaktadır.

          Günümüzde sebze türleri içerinde serada üretimde hormon kullanılan tek sebze kabaktır. Kabakta çiçekler kavun ve karpuzda olduğu gibi günlük olarak açar ve hergün her çiçek minimum seviyede kullanılan bitki büyüme düzenleyici (hormon) ile uygulama yapılır. Açık tarla koşullarında ise sürekli hormon uygulaması yapılmaz. Zaman zaman bitki gübreleri ile birlikte üstten uygulama yapılır.

Hormon ya da bitki gelişim düzenleyiciler konusunda bilinmesi gereken en önemli konu hormonun insan sağlığına olumsuz etkileri ile ilgili geniş kapsamlı bir çalışmanın yapılmamış olmasıdır. Çünkü hormonda kullanılan doz genelde ppm dediğimiz milyonda bir dozdur ve bir çiçeğe püskürtülen hormon miktarı daha da düşük seviyededir. Kullanılan hormon ile çiçek üzerinde bir uyarım sağlanarak tozlanma faaliyetinin başlaması teşvik edilmektedir. Hormonun gereğinden fazla uygulandığı durumlarda, örneğin domateste en belirgin özellik; iri ama içi boş gibi yapı göstermesidir. Domates, biber, patlıcan, hıyar, kavun, karpuz gibi sebzelerde görülen şekil bozuklukları hormon kaynaklı değildir. Öğreğin patlıcanı serada yetiştirirken bitki iple bağlanır, ipin arasına sıkışan patlıcanda şekil bozuk olur. Patlıcanda soğuk dönemde meyve rengi siyahtan mor renge dönebilir. Hıyarda mevsim normallerinde seyreden havalar birden sıcak ya da soğuk hava etkisine geçerse ve meyvelerde bozulma, pürüzlü, şekli bozuk meyveler oluşabilir. Şekli bozuk, rengi farklı her sebze hormonlu olabilir algısı son derece yanlış ve eksik bilgiden kaynaklanan bir durumdur. 

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Topraksız tarımda domates yetişirse tadı nasıldır ?

Resim
    Son 10-12 yılda sebze üretiminde giderek yaygınlaşan bir kavram ortaya çıktı. Topraksız serada domates üretimi yapılması konusu. Topraksız tarım modern seralarda toprak kullanılmadan en son ve en yaygın kullanılan ürün olan “cocopeat” denilen Hindistan cevizi meyve kabuğu parçalarının sıkıştırılması ile elde edilen özel bir üründe yapılmaktadır. Topraktan 50-60cm yukarıya yapılan özel düzeneklerde, kontrollü koşullarda (sıcaklık yıl boyu 11-12 derecenin altına düşmeyecek; EC denilen tuz seviyesi ve pH’sı ayarlanan otomatik gübre sistemine sahip, otomatik açılıp kapanan havalandırma sistemleri ) yapılan üretim şeklidir. Topraksız tarımda tüm dünyada en fazla domates üretilmektedir. Domates yanında hıyar ve biber gibi meyvesi yenen diğer sebze türleri de topraksız serada üretilmektedir. Ayrıca son yıllarda yaygın olarak marul başta olmak üzere yeşil, yaprağı tüketilen sebzeler ve çilek de farklı şekillerde üretilmektedir. Türkiye’de topraksız seralar genelde iç bölgelerd...
Devamı

Sebze ve Meyvede İlaç Kalıntısı Meselesi

Resim
  Ülkemiz zaman zaman özellikle de kış aylarında Avrupa ülkelerine ve Rusya, Ukrayna gibi ülkelere sebze ihracatı yapmaktadır. Sebze ihracatı genelde kış aylarında yapılmaktadır. Özellikle Rusya gibi ülkelerde yaz aylarında Haziran-Eylül aylarında üretim yapıldığı ve diğer eski Sovyet cumhuriyetlerinde (Özbekistan gibi) bulunan bölgelerinde her mevsim üretim imkanı bulunduğu için belirli bir dönemden sonra ülkemizden gönderilen sebzelere yok ilaç kalıntısı var yok böcek, kelebek var deyip almazlar. Aslında gerçek neden kendi ülkelerine yakın ülkeler olan Özbekistan, Azerbaycan gibi ülkelerde sebzelerin pazara çıkmasıdır. Ama kış aylarında ise -20 ve -30 derecelerde üretim Rusya’nın sadece Jeotermal enerji ve sıcak su olan bölgelerinde üretim yapılabildiği için bizden ya da İran gibi ülkelerden almak zorunda kalmaktadırlar. Avrupa’da ise Bulgaristan, Romanya, Almanya gibi ülkelere ihracat yaparız. Avrupa’ya ihracatta en büyük rakip dünyanın önde gelen sebze üreticisi ülkeleri ara...
Devamı

Sebze tohumu, İsrail ve Hibrit tohum

Resim
  En alt kısımda yer alan fotoğrafta,  domates meyvesinin ortadan ikiye kesilmiş hali yer almaktadır. Kesilen meyve incelendiğinde; meyvenin uzun süre bitki üzerinde beklediği ya da olgunlaşma dönemi geçtikten sonra hasat edildiğinde bazı zamanlarda ortaya çıkan meyve içinde olgun tohumların çimlenmesi görülmektedir. Başka bir deyişle olgun domates meyvesi içinde bekleyen tohumlar bazı zamanlarda serada ya da tarlada uzun süre beklediğinde, aşırı sıcaklarda, olgunlaşma zamanı geldiği halde bitki üzerinden hasat edilmediğinde meyve içerisinde çimlenmeye başlayabilmektedir. Bu tamamen domates meyvesinin ve içindeki tohumların fizyolojisiyle ve çevre şartlarından kaynaklanan bir durumdur. Domates meyvesi içerisinde çimlenen tohumlar biraz daha bekledikleri zaman fotoğraftaki gibi çimlenen tohumlardan gelişecek yeni bitkiye ait kotiledon yapraklar ve yeni bitkinin gövdesi gelişebilir. Zaten fotoğrafta da kotiledon yapraklar üzerinde tohumun kabuğu gözükmektedir. Domateste arasır...
Devamı